Potop zniknął na dekady. Bydgoszcz odzyskała jeden ze swoich symboli

Przy fontannie gromadzili się goście z Berlina i Poznania, a bydgoszczanie ustawiali się do pamiątkowych zdjęć. Monument z brązu szybko stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc w mieście, choć jego historia obejmuje także wojenną rozbiórkę i długie starania o rekonstrukcję. Dziś Potop ma sąsiedztwo, które wkrótce może zyskać kolejny ważny znak pamięci.

• Konkurs wyłonił rzeźbę dla ogrodu regencyjnego
• Wojna odebrała miastu monument, rekonstrukcja przywróciła go bydgoszczanom
• Przy Potopie planowany jest Pomnik Wolności

Konkurs wyłonił rzeźbę dla ogrodu regencyjnego

Początek historii fontanny sięga 1897 roku. Wtedy Krajowa Komisja dla Popierania Sztuki Plastycznej w Poznaniu ogłosiła konkurs na rzeźbę przeznaczoną dla Bydgoszczy. Spośród kilkudziesięciu propozycji wybrano projekt Ferdynanda Lepcke, profesora berlińskiej Akademii Sztuk Pięknych.

Przygotowanie monumentu zajęło sześć lat. Kompozycja nawiązywała do biblijnego potopu, a władze zdecydowały o jej ustawieniu w ogrodzie regencyjnym, czyli dzisiejszym parku Kazimierza Wielkiego. Teren po przebudowie przeszedł pod zarząd miasta i został udostępniony mieszkańcom. Fontanna miała być jednym z głównych elementów tego miejsca.

Uroczyste odsłonięcie odbyło się 23 lipca 1904 roku. Na plac przybyli przedstawiciele Berlina i Poznania, liczni bydgoszczanie oraz sam autor rzeźby. Początkowo pojawił się jednak problem techniczny – awaria wodotrysku sprawiła, że fontanna zaczęła działać na stałe dopiero rok później.

Wojna odebrała miastu monument, rekonstrukcja przywróciła go bydgoszczanom

Potop szybko zyskał status miejskiego symbolu. Jego kopie ustawiono w Coburgu i Eisleben, a po powrocie Bydgoszczy do Polski w 1920 roku mieszkańcy nadal chętnie fotografowali się przy rzeźbie.

Los monumentu zmieniła II wojna światowa. W 1943 roku okupacyjne władze zarządziły jego rozbiórkę, a brązowe elementy przetopiono z przeznaczeniem na cele wojenne. Przez kolejne dziesięciolecia w parku nie było oryginalnej kompozycji, która wcześniej należała do najbardziej charakterystycznych punktów Bydgoszczy.

Do odbudowy doszło dopiero w XXI wieku. Starania Stowarzyszenia Odbudowy Fontanny „Potop” doprowadziły do przygotowania rekonstrukcji, odsłoniętej uroczyście w czerwcu 2014 roku. Dzięki temu mieszkańcy i odwiedzający ponownie mogą oglądać rzeźbę w miejscu, z którym była związana od początku.

Przy Potopie planowany jest Pomnik Wolności

W sąsiedztwie fontanny ma powstać kolejny monument. Prezydent Bydgoszczy ogłosił konkurs na koncepcję Pomnika Wolności, który zostanie ustawiony na zrewitalizowanym Placu Wolności.

Nad konkursem pracuje zespół pod przewodnictwem prof. Dariusza Markowskiego, przewodniczącego Rady ds. Estetyki Miasta. W jego skład weszli między innymi Miejski Konserwator Zabytków, Architekt Miasta, Plastyk Miejski, przedstawiciele Rady ds. Estetyki Miasta, Miejskiej Pracowni Urbanistycznej i Wydziału Inwestycji Miasta, radni oraz reprezentanci środowisk artystycznych i architektonicznych.

Wynik konkursu będzie rekomendacją, a nie ostateczną decyzją. O kształcie Pomnika Wolności zdecyduje Rada Miasta Bydgoszczy. Oznacza to, że w otoczeniu Potopu może pojawić się drugi ważny punkt upamiętniający historię, ale jego ostateczna forma zależy jeszcze od dalszych decyzji miejskich.

na podstawie: UM Bydgoszcz.