Barka Lemara - bydgoski statek pamięci, na którym historia nadal płynie

Przy Brdzie, dosłownie kilka kroków od spichrzy, cumuje miejsce, które nie udaje muzeum, tylko po prostu nim jest - żywym, trochę szorstkim i bardzo bydgoskim. Barka Lemara od lat przyciąga tych, którzy chcą zobaczyć, skąd wzięła się nadwodna energia miasta i dlaczego właśnie rzeka zrobiła z Bydgoszczy tak ważny punkt na mapie regionu. ⚓🌊

• Na Brdzie stoi kawałek miasta, który pamięta czasy portowego gwaru
• Barka Lemara - lekcja o wodnym mieście, która nie męczy ani najmłodszych, ani dorosłych
• Tu zmieszczą się nie tylko wycieczki, ale i koncert, wernisaż czy małe miejskie święto

Na Brdzie stoi kawałek miasta, który pamięta czasy portowego gwaru

Lemara ma w sobie coś z wehikułu czasu. Zbudowana w 1937 roku stalowa barka jest jedną z zaledwie dwóch zachowanych w Polsce wciąż pływających barek holowanych, a jej położenie w samym centrum sprawia, że nie trzeba się specjalnie nastawiać na „wielkie zwiedzanie” - wystarczy wejść na pokład i dać się poprowadzić opowieści. Tu historia nie siedzi za szybą. Ona skrzypi, pachnie wodą i odzywa się w opowieściach o dawnym porcie, szyprach, flisakach, retmanach i pomagierach.

Właśnie dlatego Lemara działa nie tylko jako zabytek techniki, ale też jako miejsce, które przypomina, jak bardzo Bydgoszcz wyrastała z wody. W XIX wieku to żegluga i handel napędzały rozwój miasta, a śródmieście rosło razem z portowym ruchem. Dziś ten kontekst widać najlepiej właśnie tutaj - przy nabrzeżu, w cieniu Mostu Staromiejskiego i spichrzy nad Brdą.

Do tego dochodzi jeszcze jedna ważna rzecz: w 2023 roku pokład i ładownie Barki odwiedziło około 25 tysięcy osób. To pokazuje, że Lemara nie jest tylko atrakcją „na raz”, ale miejscem, do którego rzeczywiście się wraca.

Barka Lemara - lekcja o wodnym mieście, która nie męczy ani najmłodszych, ani dorosłych

Miejsce świetnie działa jako propozycja dla szkół, rodzin i wszystkich, którzy lubią poznawać miasto od środka, a nie z pocztówki. Program edukacyjny obejmuje zwiedzanie całej ekspozycji - trzech ładowni i kajuty mieszkalnej - z przewodnikiem, a grupy szkolne dorzucają do tego proste czynności związane z obsługą barki. Latem zajęcia wychodzą też na górny pokład, więc dzieciaki i młodzież dostają nie tylko opowieść, ale i doświadczenie miejsca.

Dla szkół to bardzo konkretna opcja: koszt wynosi 5 zł od uczestnika, a opiekunowie wchodzą bezpłatnie. Oferta jest przewidziana dla jednej klasy i dla wszystkich grup wiekowych, a czas zwiedzania to mniej więcej jedna godzina lekcyjna. To ten typ miejskiej lekcji, po której łatwiej zrozumieć, czemu Bydgoszcz tak mocno trzyma się swojego rzecznego charakteru.

Zwiedzać można też indywidualnie i w grupach zorganizowanych. Wtedy wchodzimy już głębiej w codzienność ludzi związanych z wodą - w to, jak pracowali, jakie towary przewozili chętnie, a jakie mniej, i jak wyglądały ich życie oraz kolejne pory roku na barce. Przy mniejszych grupach da się jeszcze połączyć zwiedzanie z rejsiem statkiem wycieczkowym albo łodzią, co tylko wzmacnia ten efekt „miasta oglądanego z poziomu rzeki”.

Dla odwiedzających indywidualnie bilety kosztują 10 zł normalny i 5 zł ulgowy dla dzieci i seniorów. Są też specjalne, uznaniowe zniżki dla marynarzy i ich rodzin. Oferta dla tour operatorów wyceniana jest osobno, zależnie od potrzeb i wielkości grupy.

Tu zmieszczą się nie tylko wycieczki, ale i koncert, wernisaż czy małe miejskie święto

Lemara potrafi zaskoczyć także jako miejsce wydarzeń. Na pokładzie i w ładowniach odbywają się kameralne spotkania, prelekcje, wystawy, wernisaże, koncerty, happeningi, performance, a nawet targi rękodzieła i sesje zdjęciowe. To jedna z tych przestrzeni, które od razu podpowiadają, że kultura w Bydgoszczy nie musi siedzieć wyłącznie w salach i galeriach.

W praktyce wygląda to tak: w ładowniach można organizować wydarzenia dla 35-40 osób, na pokładzie dla około 100, a plac przed barką przy ul. Spichlernej pomieści nawet 600 osób. Koszt takich przedsięwzięć ustalany jest indywidualnie, więc każda propozycja wymaga osobnego uzgodnienia. To ważne dla tych, którzy szukają miejsca na coś bardziej kameralnego, ale z mocnym miejskim charakterem.

Warto też pamiętać o dostępności. Na barkę prowadzi platforma dla wózków rehabilitacyjnych, są opisy w alfabecie Braille’a, a osoby niesłyszące mogą liczyć na wsparcie po wcześniejszym umówieniu się z Sekcją SPLOT. Kontakt w tej sprawie to tel. 52 32 55 545 oraz e-mail: [email protected].

Barka Lemara znajduje się w Bydgoszczy przy ul. Spichlernej 1. Zwiedzanie odbywa się od wtorku do niedzieli w godzinach 12:00-16:00, a w poniedziałki obiekt jest nieczynny. Zapisy grup prowadzi Adam Gajewski, tel. 503 584 840, e-mail: [email protected]. Bilety dla odwiedzających indywidualnie kosztują 10 zł normalny i 5 zł ulgowy, a dla szkół wejście kosztuje 5 zł od uczestnika, z bezpłatnym wstępem dla opiekunów.

na podstawie: Miejskie Centrum Kultury w Bydgoszczy.